โดยปกติเวลามีปัญหาทางตา เมื่อมารับการตรวจรักษากับจักษุแพทย์แล้ว ก็จะได้รับคำแนะนำในการดูแลรักษา โรคทางตาที่เป็น และได้ยา หยอดตา กลับไปเป็นส่วนใหญ่ เมื่อใช้ยาแล้วมักมีปัญหา ยาไหลลงคอ ขมคอ เราจะมาดู กันครับว่าอาการไม่พึงประสงค์นี้เกิดขึ้นเพราะอะไร และจะหลีกเลี่ยงได้อย่างไร
ก่อนอื่นเรามาทำความรู้จักลักษณะทางกายภาพ ของ ระบบน้ำตา กันก่อน
รูปแสดงต่อมน้ำตา และท่อระบายน้ำตา
จาก รูป บริเวณสีเขียวคือต่อมน้ำตา( Lacrimal gland) ซึ่งซ่อนตัวอยู่ใต้กระดูกเบ้าตาแถวหางตา คอยหลั่งน้ำตาออก มาเมื่อมีการกระตุ้นเช่น ผงเข้าตา แสบตา รวมไปถึงอารมณ์เศร้า หรือดีใจเป็นต้น ส่วนน้ำตาปกติที่คอยหล่อเลี้ยง ลูกตาให้ชุ่มชื้น จะผลิตจากต่อมน้ำตาเล็กๆที่กระจายอยู่บริเวณเยื่อบุตา
บริเวณสีแดงคือเส้นทางระบายน้ำตา ( Lacrimal passage) สังเกตว่าจะมีรูระบายเล็กๆ 2 รู ที่หัวตา แบ่งเป็นรูบน และรูล่าง แล้วต่อมาเป็นท่อ (Canaliculus) วิ่งมารวมกันไปที่ถุงน้ำตา (Nasolacrimal sac) ก่อนจะไหลเข้าจมูก ลง คอไปตามปกติ
กลไก การระบายน้ำตาจะเป็นไปตามภาพ น้ำตา(ซึ่งแทนด้วยสีฟ้า)ปกติจะกองอยู่ตามแนวขอบตาล่างขณะลืมตา เมื่อหลับตา น้ำตาจะถูกดูดเข้าสู่ระบบระบายน้ำตาไปยังถุงน้ำตา และเมื่อลืมตาอีกครั้งน้ำตาก็จะถูกไล่ลงไปตาม ท่อสู่จมูกสู่คอ ขณะเดียวกับที่ขอบตาดึงน้ำตาขึ้นมาฉาบที่ผิวดวงตาอีกครั้ง
ทีนี้ ขั้นตอนการ หยอดยา ด้วยตัวเองที่ถูกต้องเป็นอย่างไร…ทำแบบนี้ครับ
1. ล้างมือให้สะอาด เช็ดมือให้แห้งก่อนหยอดยา ถ้าที่ตามีคราบสกปรกหรือขี้ตา ควรทำความสะอาดก่อนหยอดตา
เสมอ
2. อยู่ในท่านั่ง ยืน หรือนอนตามสะดวก ที่พอจะแหงนหน้าได้โดยไม่มีปัญหาในการทรงตัว
3. เปิดฝาจุกยา หงายฝาวางนะครับ อย่าให้สกปรก ใช้มือข้างถนัดถือขวดยาไว้ สูงจากตาพอประมาณ
4. ใช้นิ้วชี้มือข้างที่ไม่ถนัด ดึงหนังตาล่างลง ใช้ตามองปลายขวดยาไว้ว่าตรงดี ก่อนจะมองเหลือบขึ้นพร้อมหยดยาลงมาในกระพุ้งตาล่างพอดี ใช้แค่ 1 หยดก็พอเพียงแล้วครับ
5. หลับตาไว้อย่างน้อย 1-2 นาที ไม่ควรบีบตา ซับน้ำตาที่ล้นออกมาด้วยสำลีสะอาดเบาๆ และใช้นิ้วกดบริเวณหัวตา เพื่อลดอาการที่ยาไหลลงคอดังกล่าว
6. ถ้ามียาต้องหยอดอีก ก็ทำในลักษณะเดียวกัน โดยเว้นช่วงห่างอย่างน้อย 5 นาทีถ้าเป็นไปได้
ทำตามขั้นตอนเหล่านี้ คุณก็จะไม่มีปัญหาน้ำยาไหลลงคอให้รำคาญใจ รำคาญคออีก และดวงตาจะได้รับยา หยอดตา ที่ออกฤทธิ์อย่างเต็มประสิทธิภาพแน่นอนครับ
ที่มาบทความจาก http://maesot-hospital.com/ghealth/ghealth1710200804.html




Post a Comment